Dipisi w sieci (4) – YouTube

W kolejnym wpisie z serii “Dipisi w sieci” (poprzednie znajdziesz tutaj) przeglądam popularną przeglądarkę materiałów wideo YouTube. Czy w tej bazie filmów można znaleźć materiały dotyczące dipisów? Otóż będziecie zaskoczeni, ponieważ jest ich tam całkiem sporo. Większość z nich to materiały propagandowe aliantów nakręcone tuż przed zakończeniem wojny albo już po jej zakończeniu. Zostały opublikowane na profilach różnych instytucji muzealnych/dokumentujących albo przez osoby prywatne. Mogą z pewnością służyć do zobrazowania omawianego problemu a także jako materiał edukacyjny/poglądowy. Należy przy tej okazji zdawać sobie sprawę z tego, że spora część archiwalnych materiałów filmowych znajduje się offline w zbiorach archiwalnych instytucji w Stanach Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii. Niemniej jednak użytkownicy sieci poszukując filmowych źródeł związanych z dipisami nie są skazani na porażkę. 

We wspomnianej przeglądarce wpisałem dwa zapytania: 1. <displaced persons>; 2. <unrra in germany>. Pewna część wyników powieliła się w przypadku powyższych zapytań. Były także takie, które zarówno w jednym jak również w drugim przypadku nie występowały. Każda z fotografii (Fot.1-31) jest aktywna i bezpośrednio łączy się z zamieszczonym w sieci materiałem. W pierwszej kolejności przeglądałem materiały opublikowane przez Yad Vashem. Pierwszy materiał to historia Abrahama i Shoshany Roshkovski, którzy opisują życie w obozach dla dipisów. Wideo jest fragmentem filmu pt. „Obozy osób przesiedlonych” zrealizowany przez Muzeum Historii Holokaustu w Yad Vashem. Drugi to materiał edukacyjny poświęcony ocalałym z Holokaustu, którzy trafili do obozów dla dipisów. 

Fot.1: Abraham i Shoshana Roshkovski opisują życie w obozach dla dipisów (źródło: YouTube/Yad Vashem).

 

Fot.2: Film o powrocie do życia w obozach dla dipisów. Jest on częścią projektu edukacyjnego poświęconego ocalałym z Holocaustu, (źródło: YouTube/Yad Vashem).

Kolejną “kopalnią” filmów dokumentalnych okazał się profil British Pathé. To instytucja, która działa od początku XX wieku i jest największym producentem filmów dokumentalnych w Wielkiej Brytanii. Dotąd opublikowała na swoim profilu 85 tys. filmów (zob. tutaj). Warto pamiętać oglądając wspomniane filmy/dokumenty, że ich charakter był/jest czysto propagandowy. Filmy które mnie w tym przypadku zainteresowały (Fot.3-14) dotyczą: obozu dla dipisów we Włoszech, dipisów z krajów bałtyckich (Litwa, Łotwa i Estonia), jeńców wojennych, Żydów dipisów w Hamburgu, wizyty Eleonory Roosevelt w okupowanych Niemczech w tym m.in. w obozie dla dipisów Zeilsheim, uchodźców z krajów bloku wschodniego w obozie Marienfelde w Berlinie (pisałem o nim we wcześniejszym wpisie zob. tutaj), obozu we Friedland (zob. artykuł dr. Marcina Przybysza), ewakuacji dipisów do Wielkiej Brytanii, transportu Żydów dipisów do Nowego Jorku, dezynfekcji proszkiem DDT w obozie Immendorf oraz francuskich jeńców wojennych. 

Fot.3: Obóz dla dipisów Le Fraschette’, Casilina, Italy (źródło: YouTube/British Pathe).

 

Fot.4: Węgierscy lub włoscy jeńcy wojenni, (źródło: YouTube/British Pathe).

 

Fot.5: Dipisi we Frankfurcie nad Menem (źródło: YouTube/British Pathe).

 

Fot.6: Dipisi z krajów bałtyckich uczą się angielskiego (źródło: YouTube/British Pathe).

 

Fot.7: Żydzi dipisi w Hamburgu ok. 1947 r. (źródło: YouTube/Britih Pathe).

 

Fot.8: Uchodźcy ze wschodu w obozie Marienfelde, Berlin (źródło: YouTube/British Pathe).

 

Fot.9: Doki w Tilbury niedaleko Londynu do których przybył statek z dipisami z brytyjskiej strefy okupacyjnej Niemiec, 1947 r. (źródło: YouTube/British Pathe).

 

Fot.10: Przesiedleńcy przybywają do obozu Friedland, 1958 r. (źródło: YouTube/British Pathe).

 

Fot.11: Amerykanie wyzwalają francuskich jeńców wojennych, 1945 r. (źródło: YouTube/British Pathe).

 

Fot.12: Żydzi dipisi przypłynęli do Nowego Jorku, ok. 1947 r. (źródło: YouTube/British Pathe).

 

Fot.13: Dezynfekcja proszkiem DDT przed przyjęciem do obozu dla dipisów w Immendorf (Austria), (źródło: YouTube/British Pathe).

 

Fot.14: Eleonora Roosevelt z wizytą w okupowanych Niemczech m.in. obozie dla dipisów Zeilsheim, 1946 r. (źródło: YouTube/British Pathe).

W wynikach pojawił się także materiał opublikowany przez World Ort na którego profilu znalazłem fragment filmu dokumentalnego pt. “Passport to Freedom” (1948). Jego fabuła koncentruje się wokół prezentacji działań ORT-ów i aktywizacji dipisów w obozach na terenie stref okupacyjnych. 

Fot.15: Fragment filmu pt. “Paszport do wolności”, 1948 r. (źródło: YouTube/World ORT).

Dodatkowo w przeglądarce odnalazłem sporo materiałów wideo związanych z dipisami, które zamieszczone zostały przez różne osoby najprawdopodobniej interesujące się historią tej społeczności.

Fot.16: Sceny z obozu dla dipisów w Lechfeld, (źródło: YouTube).

 

Fot.17: Dezynfekcja w obozie dla dipisów Schwabisch-Gmund, 1945 r. (źródło: YouTube).

 

Fot.18: Obóz dla polskich dipisów w Lebach (Saar), 1945-1947 (źródło: YouTube/Marcin Keller).

 

Fot.19: Fragment filmu dokumentalnego pt. “Landsberg 1946 r. Życie w obozie dla uchodźców”, (źródło: YouTube/Carl Aspler).

 

Fot.20: Fragment filmu poświęcony żydom dipisom w obozie Admont w Austrii, wrzesień 1946 r. (źródło: YouTube).

 

Fot.21: Obóz dla dipisów w Wetzlar, 1945 r. (źródło: YouTube).

 

Fot.22: Dezynfekcja w obozie dla dipisów w Osnabrück, 1945 r. (źródło: YouTube).

Dodatkowo poniższy materiał (Fot.22) jest wycinkiem filmu pt. “Answer for Anne“. Powstał w 1949 r. a jego producentem było Lutheran World Action i National Lutheran Council (LWANC). Fabuła filmu koncentruje się na losach dipisów w powojennej Europie oraz usługach jakie dla nich świadczyła luterańska służba imigracyjna i uchodźcza (LIRS). Pierwszoplanowe role w filmie zagrali Lenka Peterson (1925-2015), Will Geer (1902-1978) i Harvey Stevens (1901-1986). Cały film trwa 40 minut i dostępny jest tutaj.

Fot.23: Fragment z filmu pt. “Answer for Anne” w którym pokazano obóz dla dipisów Valka Lager koło Norymbergi, (źródło: YouTube).

 

Fot.24: Obozy dla dipisów w Niemczech, Austrii i Pradze, 1946 r., (źródło: YouTube/Hebrew University of Jerusalem).

Pewnym ewenementem spośród wyników poszukiwania były filmy dokumentalne związane z narodowymi obozami przejściowymi dla dipisów. Bardzo ciekawym wyjątkiem jest materiał poświęcony właśnie dipisom ormiańskiej narodowości w Stuttgarcie. Była to grupa, która nie na długo pozostała w okupowanych Niemiec i trafiła do USA. O ile materiały filmowe najczęściej były związane Żydami dipisami, polskimi dipisami albo niemieckimi przesiedleńcami o tyle poniższy materiał stanowi stosunkowo rzadki rarytas. Film został podzielony na dwie części. Link do pierwszej zamieszczam poniżej pod screenem a drugi znajduje się tutaj (zob. część 2). 

Fot.25: Obóz tranzytowy dla dipisów narodowości armeńskiej w Stuttgarcie, ok. 1946 r. (źródło: YouTube).

 

Fot.26: Dipisi na pokładzie SS “Marine Flasher”, który wypłynął z Bremy do Nowego Jorku, 1945 r. (?), (źródło: YouTube).

 

Fot.27: Dezynfekcja w obozie dla dipisów w Schwabisch-Gmund, maj 1945 r. (źródło: YouTube).

 

Fot.28: Sceny z dipisami, którzy przybyli drogą morską do Kanady, (źródło: YouTube).

 

Fot. 29: Dipisi w Wesel, (źródło: YouTube).

 

Fot.30: Polscy dipisi w koszarach Gersdorff-Kaserne w Euskirchen, (źródło: YouTube/National Archives Video Collection).

 

Fot.31: Jeńcy wojenni/dipisi wyzwoleni ze Stalagu 357 w Fallingbostel, (źródło: YouTube)

Na zakończenie tego obszernego wpisu zamieszczam screen (Fot. 31) do materiału ARTE.de, który opublikował film dokumentalny pt. “Die Kinder von Markt Indersdorf (2018)” w autorstwa Théo Ivanez”. Jest on poświęcony pierwszemu obozowi dla dzieci dipisów założonemu na terenie klasztoru w Markt Indersdorf w powiecie Dachau. Po zakończeniu wojny w tym obozie znalazło schronienie blisko tysiąc dzieci. Wiele z nich znalazło swój dom w USA, Polsce oraz Izraelu. 

Fot.32: Screen z filmu dokumentalnego pt. “Die Kinder von Markt Indersdorf (2018)” w autorstwa Théo Ivanez, (źródło: YouTube/Arte.de).

Przy tworzeniu tego wpisu korzystałem:

  • Marynowska Anna, 85 tysięcy filmów British Pathé , historia.org.pl, 22.04.2014 r. [dostęp: 04.03.2020 r.]
  • internetowa przeglądarki filmów YT.
  • ze stron internetowej Yad Vashem.
  • ze strony internetowej British Pathe.
  • ze strony internetowej Lutheran World Action i National Lutheran Council.
  • ze strony internetowej World Ort.
  • ze strony internetowej Hebrew University of Jerusalem.
  • ze strony Arte.de na której zamieszczono materiał filmowy pt. “Die Kinder von Markt Indersdorf (2018)”, Arte.de (tutaj).

© łukasz wolak

Dipisi w sieci (4) – YouTube
Tagged on:                                                                                                                                                                                                                                                 

Dodaj komentarz

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d bloggers like this: